Guizhou eyaletinin geç Triyas çökellerinde Çinli ve uluslararası paleontologlar, görünüşe göre tüm yaşamını açık denizde geçirebilen bilinen ilk amfibi olan sıra dışı bir canlının neredeyse tam iskeletlerini buldular. Haiyi xuan adı verilen yeni tür, yaklaşık 237 milyon yıl önce, okyanusların karmaşıklığını yavaş yavaş yeniden kazandığı büyük Perm yok oluşundan kısa bir süre sonra yaşadı.
Hayvanın kalın bir kemik zırhla kaplı yassı bir gövdesi, geniş bir başı ve güçlü solungaç yaylarına sahip büyük bir ağzı vardı. Yetişkin bireyler solungaçlarını koruyordu ve yapılarına bakılırsa yüzeye çıkmadan su altında solunum yapabiliyorlardı. Bu özellikler bütünü, ona günümüz halı köpekbalıklarına benzer biçimde dip çökellerinde saklanma ve küçük balıklara pusu kurma olanağı tanıyordu.
Haiyi xuan'ın gerçekten denizde yaşadığını, akıntıyla karadan sürüklenmediğini kanıtlamak için bilim insanları kemiklerde ve çevre kayalarında stronsiyum izotop analizi uyguladılar. İskeletlerdeki izotop oranı o dönemin deniz suyuyla örtüştü ve çevredeki çökellerden farklıydı; bu da yaşamı sırasında okyanusla dengede olduğunu gösteriyor. Ek kanıtlar — iskeletlerin bütünlüğü ve uzak taşınma izlerinin bulunmaması — yerel gömülmeyi doğruladı.
Buluntu yeri en yakın antik adadan en az otuz kilometre uzaktaydı ve aynı katmanlarda Guizhouikhtiyozorlar gibi deniz sürüngenleri ile deniz zambaklarına rastlanıyor. Bu, Triyas deniz ekosistemini, amfibilerin dip avcı-pusucu ekolojik nişini işgal ettiği karmaşık bir topluluk olarak canlandırmayı sağlıyor.
Keşif, amfibilerin hiçbir zaman tam bir deniz adaptasyonuna ulaşmadığına dair önceki görüşleri sorguluyor. Yaşamın yeni yaşam alanlarını ele geçirdiği kitlesel yok oluşların ardından evrim yollarının ne kadar çeşitli ve beklenmedik olabileceğini gösteriyor.
Haiyi xuan, gezegenin en zorlu koşullarda bile görmeyi beklemediğimiz yaşam biçimleri yaratabildiğini hatırlatıyor.
