Một nghiên cứu mới cho thấy: những người thông thạo nhiều ngôn ngữ thường có não bộ trông trẻ hơn so với tuổi thực của họ. Hiệu ứng rõ rệt nhất xuất hiện ở những người nói được bốn ngôn ngữ: não bộ của họ trung bình "trẻ" hơn 13 tuổi so với những người chỉ nói một ngôn ngữ.
Dữ liệu đã được trình bày tại Diễn đàn của Liên đoàn các Hiệp hội Khoa học Thần kinh Châu Âu (FENS) năm 2026. Các nhà nghiên cứu từ Trung tâm Nhận thức, Não bộ và Ngôn ngữ Basque ở San Sebastian, dưới sự dẫn dắt của Tiến sĩ Lucia Amoruso, đã nghiên cứu cư dân tại vùng Basque của Tây Ban Nha. Những người tham gia nói từ một đến bốn ngôn ngữ trong số các ngôn ngữ gồm tiếng Tây Ban Nha, tiếng Basque, tiếng Pháp và tiếng Anh.
Các nhà khoa học đã tạo ra một "đồng hồ lão hóa não bộ" dựa trên dữ liệu của 728 người. Sử dụng phương pháp đo từ não đồ và trí tuệ nhân tạo, họ đã xác định các mô hình kết nối điển hình trong não bộ ở các độ tuổi khác nhau. Sau đó, mô hình này được áp dụng cho một nhóm riêng biệt gồm 144 người tham gia.
Kết quả thật ấn tượng. Những người nói hai ngôn ngữ có não bộ trẻ hơn khoảng sáu tuổi so với những người chỉ nói một ngôn ngữ. Ở những người nói ba ngôn ngữ, sự khác biệt là khoảng bảy năm. Bốn ngôn ngữ mang lại hiệu quả tối đa — 13 năm.
Hiệu ứng này không chỉ được tăng cường bởi số lượng ngôn ngữ. Việc bắt đầu học sớm và mức độ thông thạo cao cũng đóng một vai trò quan trọng. Tiến sĩ Amoruso lưu ý: "Trải nghiệm đa ngôn ngữ hoạt động như một thang đo: độ sâu và thời gian mới là yếu tố quan trọng, chứ không chỉ đơn thuần là việc biết ngôn ngữ thứ hai."
Phân tích đã tính đến độ tuổi, giới tính và trình độ học vấn. Các nhà nghiên cứu cảnh báo: các yếu tố lối sống khác cũng có thể ảnh hưởng đến kết quả. Hiện tại, nhóm nghiên cứu đang lên kế hoạch kiểm tra xem liệu quy luật tương tự có xuất hiện ở những người mắc các bệnh thoái hóa thần kinh, chẳng hạn như bệnh Alzheimer hay không.
Giáo sư Christina Dalla từ Đại học Quốc gia Kapodistrian Athens, người không tham gia nghiên cứu, nhấn mạnh: việc học ngôn ngữ ở bất kỳ độ tuổi nào cũng có thể duy trì sức khỏe não bộ cùng với các thói quen lành mạnh khác. Liệu việc thực hành ngôn ngữ thường xuyên có thể trở thành một trong những cách dễ dàng để duy trì khả năng phục hồi nhận thức lâu hơn không?
Nghiên cứu được tài trợ bởi Viện Y tế Quốc gia Hoa Kỳ, Viện Lão hóa và các tổ chức khác, bao gồm Viện Sức khỏe Não bộ Toàn cầu.
