2024 yılının aralık ayında Weddell Denizi'nde SuBastian denizaltı aracıyla çalışan araştırmacılar tuhaf bir manzarayla karşılaştı: Antarktika krili sürüleri okyanus tabanındaki mineral çatlakları boyunca hareket ediyordu. Yüzey sularına alışkın olan bu minik kabukluların, hidrotermal kaynakların yakınında 900 metreden daha derinlerde görülmesini kimse beklemiyordu.
Toplanan bireylerin tümü yumurta taşıyan olgun dişilerdi. Midelerinin içeriğinin analizi, güneş ışığından değil kaynakların saldığı kimyasal bileşiklerden enerji elde eden bakteriler olan kemosentetik mikroplarla beslendiklerini gösterdi. Bu veriler, mikrobiyom, izotop bileşimi ve dokulardaki eser element içeriğine ilişkin araştırmaları doğruladı.
Daha önce krillin esas olarak suyun üst 300 metresinde yaşadığı ve fitoplanktonla beslendiği düşünülüyordu. Şimdi ise üreme dönemindeki dişilerin, yıl boyu besin ve embriyoların gelişimi için gerekli manganez, çinko ve demir gibi önemli minerallerin bulunduğu önemli derinliklere inebildiği ortaya çıkıyor. Ayrıca dokularda kurşun ve kadmiyum gibi toksik metallere de rastlandı.
2026 yılının eylül ayında Communications Biology dergisinde yayımlanan keşif, krillin yaşam döngüsüne ilişkin görüşlerin yeniden gözden geçirilmesini gerektiriyor. Bilim insanları onlarca yıl boyunca yumurtlamanın yüzey katmanlarında gerçekleştiğini varsaymıştı; artık derin sularda yumurtlama ya da en azından buna hazırlık olasılığı da hesaba katılmalı.
Antarktika krili, balinaları, fokları, penguenleri ve balıkları besleyen Güney Okyanusu besin ağının temelidir. Ayrıca karbon tutulumunda da rol oynar. Dişiler hidrotermal yaşam alanlarını etkin biçimde kullanıyorsa bu durum türün ekolojisine ilişkin anlayışı değiştirir ve deniz koruma alanları planlanırken bu bölgelerin dikkate alınmasını gerektirir.
Yaşamın fotosentez olmadan sürdüğü hidrotermal kaynaklar biyologları uzun zamandır şaşırtıyor. Şimdi bunlara bir katman daha eklendi: Bu kaynaklar, üreme döneminde Güney Okyanusu'nun kilit türü için adeta bir «yemek salonu» işlevi görebilir. Bu da derin deniz ekosistemleri ve bunların yüzeyle bağlantıları hakkında ne kadar az şey bildiğimizi vurguluyor.
Araştırma, Schmidt Ocean Institute'ün katılımıyla National Geographic ve Rolex Perpetual Planet Ocean Expedition seferi kapsamında yürütüldü. Yazarlar, bu davranışın ne kadar yaygın olduğunu anlamak için daha fazla gözlem yapılması gerektiğini vurguluyor.
Keşif, bilim insanları alışılandan daha derine indiğinde iyi incelenmiş türlerin bile sürprizler sunabileceğini gösteriyor.
