Pazartesi akşamı ABD Senatosu tarihi Protect College Sports Act yasa tasarısını 77 oya karşı 22 oyla kabul etti. Cumhuriyetçi Ted Cruz ve Demokrat Maria Cantwell tarafından başlatılan tasarı, son yıllarda sporculara yapılan ödemeler, sınırsız transferler ve konferansların yeniden yapılandırılması nedeniyle tam bir kaosun hüküm sürdüğü öğrenci sporlarına federal düzen getirmeyi amaçlıyor.
Yasa, sporcuların isim, görüntü ve benzerlik (NIL) kullanımı karşılığında tazminat hakkını güvence altına alıyor, katılım hakkını kaybetmeden bir transferlik sınır getiriyor, beş yıllık uygunluk süresi belirliyor ve okulların sporcularla yılda yaklaşık 50 milyon dolara kadar gelir paylaşmasına olanak tanıyor. Aynı zamanda en az 5 milyonun kadın ve olimpik branşlara gitmesi gerekiyor, menajer ücretleri ise yüzde beş ile sınırlandırılıyor.
Bunun arkasında sadece "düzen getirme" arzusu değil, mahkeme kararları ve piyasa güçleri tarafından parçalanan sistemi federal iktidarın kontrol altına alma girişimi var. 2021 yılındaki Yüksek Mahkeme kararı ve ardından House v. NCAA gibi uzlaşmalardan sonra kolejler fiilen oyunculara ödeme yapmaya başladı, ancak tek tip kurallar olmadan bu bir silahlanma yarışına dönüştü: konferanslar şişti, sporcular bir sezonda birkaç kez okul değiştirdi ve küçük programlar şansını yitirdi.
Kilit paradoks, yasanın aynı anda sporcuların haklarını güçlendirirken hareketliliklerini kısıtlamasıdır. Bir yanda sağlık koruması, mezuniyetten sonra beş yıl boyunca tıbbi güvence ve burs garantileri var. Diğer yanda NCAA, sonsuz geçişleri dizginlemek ve yeteneği tek bir program çerçevesinde tutmak için kısmi bir antitröst muafiyeti elde ediyor. Bu, bir işverenin çalışana daha fazla para vaat edip aynı zamanda işini yılda birden fazla değiştirmesini yasaklamasına benziyor.
Şimdi tasarı, beklentilerin belirsiz olduğu Temsilciler Meclisi'ne gidiyor: orada Kongre Siyah Grubu ve bazı Cumhuriyetçilerden itirazlar yükseliyor. Yasa seçimlerden önce geçmezse tüm yapı çökebilir ve kaos yeni bir boyutta geri dönebilir.
Sonuç olarak Protect College Sports Act bir son nokta değil, ticaret, eğitim ve genç sporcuların hakları arasındaki uzun mücadelede yeni bir bölüm; sonucu, ABD'de öğrenci sporlarının kitlesel bir olgu olarak kalıp kalmayacağını yoksa seçilmişler için elit bir lige mi dönüşeceğini belirleyecek.
