W Katmandu co roku obchodzi się Kaag Tihar — dzień wrony, gdy ptaki czci się jako posłańców boga śmierci Jamy i ofiarowuje im jedzenie oraz girlandy. Jednak w tym roku święto odbyło się na tle rosnącego niezadowolenia mieszkańców: wrony coraz częściej postrzegane są jako źródło problemów, a nie jako pożyteczni sąsiedzi.
Przyczyny tkwią w szybkim rozwoju miasta. W ostatnich dziesięcioleciach zurbanizowany obszar Katmandu powiększył się ponad dwukrotnie, a tereny zielone skurczyły się niemal o połowę. Stare drzewa wycina się przy poszerzaniu dróg, a ptaki muszą gnieździć się na przewodach i słupach. Obfitość odpadów spożywczych na wysypiskach i przy sklepach mięsnych daje wronom łatwy dostęp do pokarmu, pozwalając im kwitnąć tam, gdzie inne gatunki się wycofują.
Wrony domowe (Corvus splendens) stały się jednymi z najliczniejszych ptaków w dolinie. Badania pokazują, że dominują na obszarach miejskich, wypierając bardziej wyspecjalizowane ptaki. Ekolodzy zauważają: wrony pełnią ważną rolę naturalnych czyścicieli, zjadając padlinę i odpady, ale to właśnie działalność człowieka — złe zagospodarowanie odpadów i utrata siedlisk — sprawia, że ich obecność staje się bardziej widoczna i problematyczna.
Dodatkowe napięcie powstało po wybuchu ptasiej grypy w centralnym ogrodzie zoologicznym w Katmandu, gdzie w rozprzestrzenianiu wirusa podejrzewano dzikie wrony. Weterynarze podkreślają, że wrony zajmują szczególną niszę ekologiczną, łatwo przemieszczając się między wysypiskami, gospodarstwami i dzielnicami mieszkalnymi, jednak źródłem problemu nie są ptaki, lecz brak planowania i kontroli odpadów.
Miejscowi aktywiści, tacy jak pieśniarz ludowy Ramesh Dulal, co roku organizują „konferencję wron”, naśladując ich krzyki i przypominając o kulturowym i ekologicznym znaczeniu ptaków. Władze miasta obiecują chronić istniejące drzewa i urozmaicać nasadzenia, ale na razie ogólne działania w zakresie gospodarki odpadami pozostają niewystarczające.
Zachowanie równowagi w miejskim ekosystemie wymaga nie walki z wronami, lecz zmiany nawyków: lepszego zagospodarowania odpadów i sadzenia różnorodnych drzew zamiast monokultur.
