Rozmnażanie węgorzy rzecznych (zwłaszcza gatunku europejskiego i amerykańskiego) to jeden z najbardziej zdumiewających i najdłużej pozostających tajemnicą procesów w biologii. Aż do końca XIX wieku naukowcy nie byli w stanie pojąć, skąd biorą się węgorze, ponieważ nikt nigdy nie widział ich ikry ani narybku w rzekach. Arystoteles na przykład uważał, że rodzą się one w mule.
Oto jak ten proces wygląda w rzeczywistości, krok po kroku:
1. Przygotowanie do podróży (Przeobrażenie)
Węgorze spędzają większość swojego życia (od 5 do 15 lat, a nawet dłużej) w wodach słodkich (rzekach i jeziorach) Europy lub Ameryki. Gdy nadchodzi czas rozrodu, w organizmie ryby zachodzą niesamowite metamorfozy:
* Przestają one przyjmować pokarm.
* Ich ubarwienie zmienia się z żółto-zielonego (z jasnym brzuchem) na srebrzyste (brzuch staje się biały, a grzbiet ciemny).
* Oczy powiększają się (aby lepiej widzieć w mrokach oceanicznych głębin).
* Układ trawienny zanika, natomiast gonady zaczynają rozwijać się w błyskawicznym tempie.
Takie osobniki nazywa się „węgorzami srebrzystymi”.
2. Wielka migracja
Węgorze srebrzyste spływają z rzek do oceanu i wyruszają w podróż liczącą tysiące kilometrów.
Węgorze europejskie płyną w kierunku Morza Sargassowego (obszaru na Oceanie Atlantyckim, słynącego z alg, położonego między Bermudami a Indiami Zachodnimi).
* Wyprawa ta zajmuje około 6–8 miesięcy.
3. Tarło
To najbardziej tajemniczy etap. Węgorze gromadzą się w Morzu Sargassowym na dużych głębokościach (według różnych danych od 400–700 metrów do nawet 1500 m).
* Tam składają ikrę i uwalniają mlecz.
* Ważny fakt: Po odbyciu tarła wszystkie dorosłe węgorze giną. Rozmnażają się tylko raz w życiu.
4. Stadium larwalne (Leptocefale)
Z ikry wylęgają się larwy, które zupełnie nie przypominają dorosłych osobników.
Nazywa się je leptocefalami.
* Są one przezroczyste, płaskie i kształtem przypominają liść wierzby.
* Nie posiadają czerwonych krwinek i żywią się „morskim śniegiem” (szczątkami organicznymi).
Larwy te nie płyną aktywnie, lecz dryfują z prądem (Golfstromem) w stronę Europy. Dryf ten trwa od roku do 3 lat. W tym czasie dorastają one do wielkości kilku centymetrów.
5. Powrót (Węgorz szklisty)
Zbliżając się do wybrzeży Europy, larwa przechodzi kolejną transformację:
Staje się wąska i cylindryczna, ale pozostaje przezroczysta. To tak zwany węgorz szklisty.
* Wpływają one do ujść rzek i zaczynają wędrówkę pod prąd.
6. Dorastanie (Węgorz żółty)
Płynąc w górę rzeki, węgorze zyskują pigmentację (grzbiet ciemnieje, brzuch jaśnieje) i stają się węgorzami żółtymi. W tej fazie żyją, rosną i żerują przez wiele lat, aż cykl się zamknie.
Krótkie podsumowanie: Węgorze rodzą się w słonej wodzie (Morze Sargassowe), dorastają w wodzie słodkiej (rzeki Europy), po czym wracają do oceanu, by dać życie nowemu pokoleniu i zginąć.
