In het hart van het tropische regenwoud van het nationale park Hainan stuitten wetenschappers op wat eerder werd aangezien voor een gewone kikker uit een Vietnamese groep. Het bleek een volkomen andere soort te zijn — Rana hainan, ofwel de Hainanse groefteenkikker. De ontdekking, in 2026 gepubliceerd in het tijdschrift ZooKeys, was het resultaat van drie jaar veldwerk en toonde aan hoe nauwgezet zelfs goed beschermde gebieden moeten worden bestudeerd.
Onderzoekers van de Hainanse Pedagogische Universiteit werkten samen met collega's van de Universiteiten van Shenyang en Sun Yat-sen in het gebied rond de berg Diaoluo en in het provinciale natuurreservaat Shangxi. Zij verzamelden monsters op hoogten van 350 tot 950 meter in groenblijvende loofbossen, waar onder het bladerdak varens en struiken groeien en beken over een rotsachtige bodem stromen. De kikkers planten zich voort in seizoenspoelen en stille poelen van de beken.
Moleculaire analyse van mitochondriale genen en een gedetailleerde vergelijking van de morfologie bevestigden het: de exemplaren vormen een afzonderlijke evolutionaire lijn met duidelijke genetische verschillen ten opzichte van hun naaste verwanten. De nieuwe soort heeft een kenmerkende driehoekige zwarte vlek op de slaapstreek, smalle rechte plooien langs de rug en een bijzondere bouw van de tenen met groeven. Mannetjes hebben tijdens de voortplanting een aaneengesloten grijsachtig witte paarkussen op de eerste teen.
Het tropische regenwoud van Hainan is een van de best bewaarde gebieden van dit type in China. Het complexe reliëf, de verscheidenheid aan vegetatie en het netwerk van beken scheppen omstandigheden waarin soorten zich kunnen schuilhouden die nergens anders voorkomen. De ontdekking van een endemische soort juist hier onderstreept de rol van het nationale park als een waar reservoir van biodiversiteit, en niet slechts als een mooi gebied.
Vooralsnog is Rana hainan alleen bekend uit twee beschermde zones. Door haar kleine verspreidingsgebied is de soort kwetsbaar voor elke verandering van het milieu — van houtkap tot klimaatverandering. Tegelijkertijd laat het bestaan van een dergelijke ontdekking zien dat systematische inventarisaties van reservaten ook in de eenentwintigste eeuw nog nieuwe gegevens blijven opleveren.
Elke dergelijke ontdekking herinnert eraan: natuurbescherming is niet alleen het redden van al bekende soorten, maar ook de kans om een kans te geven aan hen die we nog niet hebben weten op te merken.
