2026 yılının Ekim ayında António Guterres, petrol şirketlerini "gezegenimizi kaynatmakla" alenen suçladı ve hükümetlerden fosil yakıt sübvansiyonlarını durdurmalarını talep etti. Birkaç hafta sonra, Afrika ve Güneydoğu Asya'da temiz enerji yatırımlarını hızlandırmaya yönelik bir girişim olan Global Grids Accelerator'ı başlattı. 9 Kasım'da TIME onu 2026 yılının en etkili 100 iklim lideri listesine dahil etti.
Bu itiraf, Guterres'in BM genel sekreterliği görevindeki ikinci ve son döneminin son haftalarında geliyor. Görev süresi 31 Aralık'ta sona eriyor. Bu görevde geçirdiği on yıl boyunca iklim krizini defalarca "zamanın belirleyici sorunu" olarak nitelendirdi, "küresel kaynama çağı" konusunda uyardı ve fosil yakıtlardan vazgeçilmesi konusunda ısrar etti. Kasım ayında Türkiye'deki COP31'de AP'ye verdiği mülakatta 20 dakika boyunca üç kez "hakikat anı" ifadesini tekrarladı.
Guterres'in veto hakkı ya da zorlama için bütçesi yok. Onun aracı sesi. Yıllar boyunca, konu popülerliğini yitirdiğinde bile iklimi küresel gündemin merkezinde tutmak için bu sesi tutarlı biçimde kullandı. İklim değişikliğinin yoksul ülkeler üzerindeki orantısız etkisini vurguladı ve adil bir geçiş talep etti. Bu, önceki deneyimiyle örtüşüyordu: 1990'lı yıllarda Portekiz başbakanı olarak yeşil enerjiye uzun vadeli yatırımları teşvik etmişti.
Yılmaz bir iklim savunucusu olarak kamuoyu önündeki imajı, belgelenmiş pratiğiyle örtüşüyor. "Ahlak dışı" şirketleri "grotesk açgözlülükleri" nedeniyle eleştirdi, yapay zeka ve yenilenebilir enerji şeffaflığı girişimleri başlattı. Muhalifler bazen retoriğini fazla sert buldu, ancak gerçekler gösteriyor ki kısa vadeli siyasi çıkarların baskısı altında tutumunu değiştirmedi.
TIME100 Climate 2026 listesine dahil edilmesi yalnızca geçmişe verilen bir ödül değil. Bu, gerçek gücün devletler arasında dağıldığı bir sistemde, sürekli ve tavizsiz bir sesin gündemi resmi kaldıraçlardan daha güçlü etkileyebileceğinin kabulüdür. Guterres ayrılıyor, ancak "iklim aşırılıkları çağı" ve şimdi harekete geçme gerekliliği konusundaki son uyarıları tam da onları yumuşatamadığı ve yumuşatmak istemediği için yankılanıyor.
Siyasi döngülerin uzun vadeli tehditleri onlarca yıl boyunca nasıl geri plana ittiğini gözlemlemiş bir insan olarak, görmezden gelemeyeceği bir rolü seçti: kürsü varken gerçeği söylemek. Bu, dünyayı bir gecede değiştirmedi, ama bakışları tamamen başka yöne çevirmeyi imkânsız kıldı.
