İklimin pek çok bitkinin uyum sağlayabileceğinden daha hızlı değiştiği bir dünyada, milyonlarca yıldır hayatta kalan kadim gruplara odaklanmak ayrı bir önem kazanıyor. Tennessee Üniversitesi'nde genç bir bilim insanı, bitki örtüsünün hayatta kalmasını sağlayan mekanizmalara daha yakından bakma fırsatı sunan prestijli bir ödüle layık görüldü.
Ekoloji ve Evrimsel Biyoloji Bölümü'nden Dr. Öğretim Üyesi Jacob Suissa, Oak Ridge İlişkili Üniversiteler (ORAU) tarafından verilen Ralph E. Powe Genç Fakülte Geliştirme Ödülü'nü kazandı. Fakültenin eş finansman fonuyla desteklenen beş bin dolarlık bu ödül, eğrelti otlarının iletim demeti sistemlerinin evrimini incelemek amacıyla tahsis edildi. Araştırma süreci, üniversitenin yeni röntgen mikroskobundan ve görüntü analizine yönelik makine öğrenimi yöntemlerinden faydalanıyor.
Suissa, gelişim süreçlerinin bitkilerde yeni form ve işlevlerin ortaya çıkışını nasıl etkilediği sorusunu gündeme taşıyor. Ataları Devoniyen Dönemi'ne kadar uzanan eğrelti otları bu noktada ideal bir model sunuyor: Bitkinin su ve besin taşıyan boru sisteminden oluşan iletim dokuları, günümüzden oldukça farklı çevre koşullarında evrimleşmiş durumda. Bu değişimleri kavramak, bazı türlerin neden varlığını sürdürebildiğini, diğerlerinin ise neden yok olduğunu açıklamaya yardımcı oluyor.
Çalışmanın pratik boyutu oldukça belirgin bir önem taşıyor. Bir bitkinin iletim sistemi işlevini yitirdiğinde, bitki hayati tehlikelerle karşı karşıya kalıyor. Bu tür sistemlerin evrimsel gelişimine dair bilgiler, hem iklime dirençli tarım ürünlerinin geliştirilmesinde hem de yabani türlerin kuraklık ve ısınmaya karşı dayanıklılığının ölçülmesinde kullanılacak. Ayrıca, gelişimsel süreçlerin yeni özelliklerin oluşumu üzerindeki etkilerini incelemek, genel olarak evrime yönelik öngörücü modellerin oluşturulmasına katkı sağlıyor.
Suissa, bitki evrimini hem derin zaman perspektifinden hem de küresel değişim şartları altında inceleyen, klasik eğitim almış bir botanikçidir. Kendisi aynı zamanda üniversite herbaryumundaki eğrelti otu koleksiyonunun küratörlüğünü yapıyor ve bitkilere olan ilgiyi artırarak biyolojik çeşitlilik ile iklim krizine karşı durmayı hedefleyen "Let’s Botanize" adlı kar amacı gütmeyen eğitim kuruluşunu yönetiyor.
Powe Ödülü, kadrolu olma yolunda (tenure-track) henüz ikinci yılını doldurmamış genç doktor öğretim üyelerine veriliyor. Bu ödülün verilmesi, hem araştırmacının sahip olduğu potansiyeli vurguluyor hem de Fen-Edebiyat Fakültesi'nin çığır açan çalışmaları teşvik etme misyonunu pekiştiriyor. Bitkilerin besin zincirinin temelini oluşturduğu ve gezegenin iklimini dengelediği bir düzende, bu tür projelerin desteklenmesi ekosistemlerin uzun vadeli dayanıklılığına bir katkı niteliği taşıyor.
Kadim hayatta kalma mekanizmalarını araştıran genç botanikçilerin desteklenmesi, hangi türlerin gelecekteki koşullara uyum sağlayabileceğini daha isabetli öngörmeye yardımcı olurken, yerkürenin yeşil örtüsünü korumak için pratik araçlar sağlıyor.
