In het opvangcentrum voor wilde dieren in de Thaise provincie Khon Kaen komen dagelijks piepkleine luipaardkatten binnen, verbrand op suikerrietvelden. Nog niet lang geleden waren zulke gevallen zeldzaam, maar nu zijn het er tientallen per seizoen.
De luipaardkat, of Prionailurus bengalensis, is een klein roofdier dat in de bossen en aan de bosranden van Zuidoost-Azië leeft. De laatste jaren ondervindt zijn populatie in Thailand toenemende druk: versnippering van leefgebieden, het afbranden van velden en de uitbreiding van landbouwgrond drijven de dieren dichter bij de mens.
Sinds 2023 worden er jaarlijks tot 65 welpen naar het centrum gebracht — zes keer meer dan voorheen. Meer dan de helft van hen wordt op verschroeide velden gevonden met brandwonden en ondervoeding. De medewerkers merken op dat veel kleintjes eerst bij mensen thuis terechtkomen, waar men probeert hen groot te brengen, maar zonder gespecialiseerde zorg dalen de overlevingskansen.
In het centrum worden de dieren eerst gestabiliseerd: brandwonden en infecties worden behandeld, en ze worden getest op kattenimmunodeficiëntievirus, parvovirus en hondenziekte. Elk dier krijgt een chip en pas daarna worden ze overgebracht naar ruime verblijven voor revalidatie. Hier leren de welpen in twee maanden tijd klimmen, op levende prooien jagen en mensen vermijden.
Een zachte vrijlating, waarbij de dieren geleidelijk aan de vrijheid wennen, blijkt een cruciale fase. Zonder die fase dalen de overlevingskansen in het wild volgens de specialisten sterk. De vrijgelaten katten worden uitgezet in het nationaal park Phu Pha Man, maar ook daar is de ruimte al beperkt.
De sterfte in het centrum is gedaald van 60 naar 33 procent dankzij verbeterde protocollen en het afzien van huisvesting bij mensen thuis. Desondanks wijst het groeiende aantal opnames op een systemisch probleem: het verlies van geschikte leefgebieden.
Revalidatiecentra geven individuele dieren een tweede kans, maar lossen de kernoorzaak niet op — de inkrimping van natuurlijke territoria. Alleen het behoud en herstel van bosgebieden kan de luipaardkatten een duurzaam bestaan laten hervinden zonder voortdurende hulp van de mens.
