In wetenschappelijke bewaarplaatsen schuilen soms meer ontdekkingen dan in de meest moderne expedities. De Peruaanse onderzoeker Junior Chuctaya Vásquez van het Instituut voor Onderzoek van de Peruaanse Amazone bekeek oude monsters opnieuw en onderscheidde een nieuwe soort — Odontostilbe britskii. Het materiaal, dat al in februari 1963 was verzameld, lag decennialang te wachten tot de beslissende verschillen aan het licht kwamen.
Het werk is gepubliceerd in het tijdschrift Neotropical Ichthyology. De wetenschappers vergeleken de morfologische, meristische en osteologische kenmerken van exemplaren die eerder tot Odontostilbe paraguayensis werden gerekend. De verschillen bleken groot genoeg om een zelfstandige soort te erkennen. Bovendien stelde het team een determineertabel op voor alle vertegenwoordigers van het geslacht in de stroomgebieden van de Paraná en de Paraguay.
De nieuwe vis is voorlopig alleen bekend uit kleine inhammen van de rivier de Corumbataí in de deelstaat São Paulo, Brazilië. Dit is het kleinste bekende verspreidingsgebied onder de Odontostilbe. De naam is een eerbetoon aan de Braziliaanse ichtyoloog Heraldo A. Britski, die zelf meewerkte aan het verzamelen van een deel van het materiaal en een grote bijdrage leverde aan de studie van neotropische vissen.
Het onderzoek werd een voorbeeld van vruchtbare samenwerking tussen Peruaanse en Braziliaanse specialisten. Collecties die decennia geleden werden aangelegd, blijven de wetenschap dienen: ze maken het mogelijk soortgrenzen te verfijnen, het historische verspreidingsbeeld te reconstrueren en vormen te identificeren die eerder onopgemerkt bleven.
Dergelijke vondsten herinneren eraan hoe belangrijk het is museumfondsen te bewaren en te catalogiseren. Zonder systematische herziening van oude verzamelingen blijven veel soorten zelfs voor specialisten ‘onzichtbaar’. In het geval van Odontostilbe britskii was het juist het nauwgezette werk met archiefmateriaal dat een nieuw hoofdstuk opende in het begrip van de diversiteit van Amazonische en Paranaïsche vissen.
De betekenis van zulke ontdekkingen reikt verder dan één artikel: ze tonen aan dat de bescherming van het natuurlijke erfgoed begint bij een zorgvuldige omgang met het wetenschappelijke erfgoed van het verleden.
