ABD yönetiminin 2018-2019 yıllarında Çin menşeli ürünlere uyguladığı ek gümrük vergileri, Asya içi ticareti azaltmak yerine beklenmedik bir şekilde artırdı. Asya gümrük idarelerinden alınan verilere göre, Çin’den yapılan doğrudan sevkiyatlar azalırken Vietnam’ın ABD’ye ihracatı iki yıl içinde %35 oranında bir sıçrama yaşadı.
Sürecin başlıca kazananları Vietnam, Malezya ve Hindistan oldu. Vietnamlı şirketlerin Güney Kore ve Japonya'dan yedek parça alımını artırmasıyla birlikte, nihai ürünlerin Amerika Birleşik Devletleri'ne sevkiyatı hız kazandı. 2019-2021 yılları arasında bu tür transit sevkiyatların hacmi 48 milyar doları aştı.
Çinli üreticiler ise bu gelişmelere üretim kapasitelerinin bir kısmını ASEAN ülkelerine kaydırarak yanıt verdi. Singapur Ticaret Bakanlığı'nın verilerine göre, Çin’in bölgeye yönelik doğrudan yatırımları 2020 yılında %22 oranında artış gösterdi. Bu strateji, firmaların yüksek vergilere takılmadan Amerikan pazarına erişimlerini sürdürmelerine imkan sağladı.
Aynı dönemde bölgesel tedarik zincirleri de önemli ölçüde güçlendi. Japonya ve Güney Kore; Vietnam ve Tayland’a yönelik makine ve yarı iletken ihracatını artırma yoluna gitti. Vergilerin yürürlüğe girmesini takip eden üç yıl içinde, ABD'nin dahil olmadığı Asya içi toplam ticaret hacmi %14 büyüme kaydetti.
Gümrük vergilerinden kaçınmak isteyen Amerikan şirketleri de siparişlerini Güneydoğu Asya’ya taşıma sürecine hız verdi. ABD gümrük istatistiklerine göre, tekstil ve elektronik ithalatında Vietnam'ın payı 2017'deki %8 seviyesinden 2022 yılında %19'a yükseldi.
Sonuç olarak Washington’un tarife politikası, Asya'da alternatif ticaret rotalarının oluşumunu tetikleyerek bölgenin ABD'den bağımsız ekonomik bütünleşmesini daha da kuvvetlendirdi.



