Twee mannen, wiens namen doorgaans geassocieerd worden met Hollywood-premieres en ruimtereizen, hebben onverwacht de handen in elkaar geslagen voor een heel andere missie: honderd van de meest kwetsbare diersoorten op aarde redden van de rand van uitsterven. Het Phoenix Species Project, gelanceerd op 4 augustus 2026, heeft een budget van 200 miljoen dollar ontvangen van het Re:wild fonds van Leonardo DiCaprio en het Bezos Earth Fund van Jeff Bezos. Het geld zal worden gebruikt om zoogdieren, vogels, amfibieën, reptielen, vissen, ongewervelden en zelfs planten in dertig landen op vijf continenten te redden.
De lijst omvat soorten die al uitgestorven zijn in het wild, zoals de Hawaïaanse kraai en de Guam-ijsvogel, evenals soorten waarvan het voortbestaan op het spel staat: de gouden kop-sifaka op Madagaskar, de Californische long-tail salamander, de Maleisische schubdier, de Galapagos roze leguaan en zelfs de minuscule Afrikaanse succulente plant 'pluizige navel'. Volgens de International Union for Conservation of Nature (IUCN) is het aantal kritisch bedreigde diersoorten de vierduizend gepasseerd - bijna vijf keer zoveel als aan het begin van de eeuw. Het project is van plan om via meer dan honderd lokale partners te werken: lokale gemeenschappen, inheemse volkeren, overheden en wetenschappelijke organisaties.
De financiering maakt het mogelijk om programma's voor kweek in gevangenschap, herintroductie, bestrijding van invasieve soorten en ziekten te lanceren. In tegenstelling tot veel luide aankondigingen, ligt de nadruk hier niet op grootse verklaringen, maar op concrete acties in specifieke ecosystemen. Vice-voorzitter van het Bezos Earth Fund, Lauren Sanchez-Bezos, benadrukte dat kinderen verliefd worden op wilde dieren lang voordat ze zich bewust zijn van de dreiging van hun uitsterven. De vraag is wat we hen zullen antwoorden als de nachtparkiet of de sifaka niet meer bestaan.
Het initiatief komt op een moment dat de Amerikaanse wetgeving inzake bedreigde soorten verzwakt. Privékapitaal neemt een rol over die de staat steeds meer negeert. Dit is niet zomaar liefdadigheid - het is een poging om de genetische en functionele diversiteit te behouden, waarvan hele ecosystemen afhankelijk zijn en, uiteindelijk, de stabiliteit van het klimaat en de voedselketens van de mensheid.
Elke geredde soort is niet alleen de terugkeer van een organisme, maar ook het herstel van complexe verbanden: bestuivers, zaadverspreiders, regulatoren van insectenpopulaties. Wanneer één element verdwijnt, begint het hele netwerk te kraken. Het Phoenix Species Project laat zien dat grootschalige particuliere investeringen het werk kunnen versnellen waar overheidsmechanismen stagneren.
Echt succes zal niet worden gemeten aan het aantal persberichten, maar aan het aantal soorten dat over tien tot vijftien jaar weer zijn plaats in natuurlijke gemeenschappen inneemt. De belangrijkste les is simpel: het behoud van biodiversiteit vereist duurzame financiering en nauwe samenwerking met degenen die elke dag naast deze soorten leven.
