Portekiz'in en büyük ikinci şehri olan Porto, yerel halk için tüm toplu taşıma araçlarını ücretsiz yaparak daha konforlu bir kentsel çevre oluşturma yolunda dev bir adım attı. Tüm metropol bölgesini kapsayan bu uygulama, sadece vatandaşlara yönelik bir jest değil, aynı zamanda kronik trafik sıkışıklığıyla mücadele etmeyi ve sokakları yeniden insanlara geri vermeyi amaçlayan geniş kapsamlı bir stratejinin parçasıdır.
Neler ücretsiz hale geldi?
Belediye tarafından alınan karar doğrultusunda, ücretsiz ulaşım imkanı Andante ulaşım ağının tamamında geçerli olacak. Bu ağ şunları kapsamaktadır:
- Porto metrosu;
- STCP şirketine ait otobüsler ve Unir ağı;
- Şehir içi tren hatları;
- Tramvaylar;
- Porto ile Vila Nova de Gaia arasında hizmet verecek olan yeni feribot seferleri.
Bu yeni düzenlemenin sadece belediyeye kayıtlı resmi sakinler için geçerli olduğunu belirtmekte fayda var. Turistler ve şehri ziyaret eden misafirler ise ulaşım bedellerini eskisi gibi ödemeye devam edecek.
Maliyet ve finansman arayışı
Bu devasa programın hayata geçirilmesi şehir kasasına yıllık 20 ila 25 milyon euro arasında bir maliyet getirecek. Belediye Başkanı, bütçeye yük bindirmeden bu masrafları karşılamak adına konaklama vergisini 4 euroya çıkarmayı planlıyor. Bu hamle, Porto'daki turizm vergisini ülkenin başkenti Lizbon'daki seviye ile eşitlemiş olacak.
Otomobil bağımlılığıyla mücadele
Böylesine radikal önlemlere gidilmesinin temelinde sert bir gerçeklik yatıyor: Porto da birçok büyük Avrupa şehri gibi trafik sıkışıklığından dolayı adeta nefessiz kalmış durumda. Jornal Público gazetesinin paylaştığı verilere göre, şehir sakinlerinin %56'sı toplu taşımayı kullanmak yerine hala şahsi araçlarını tercih ediyor.
Şehir yönetimi, bilet ücretlerinin kaldırılmasının vatandaşların alışkanlıklarını değiştirmek için güçlü bir teşvik olacağını ve şehir içindeki hareketliliği çok daha verimli bir hale getireceğini öngörüyor.
"Bu sihirli bir değnek değil"
Daha önce Luís Montenegro hükümetinde Parlamento İşleri Bakanlığı görevini yürüten ve son yerel seçimleri PSD/CDS-PP/IL koalisyonunun başında kazanan mevcut Belediye Başkanı Pedro Duarte, ücretsiz ulaşımı en önemli seçim vaatlerinden biri haline getirmişti ancak anlık mucizeler beklenmemesi gerektiği konusunda uyarıyor.
Buna rağmen şehir yönetimi, yolcu sayısındaki olası artışa ve hizmet kalitesini iyileştirmeye yönelik hazırlıklarını sürdürüyor. Şu anda Porto'da bulunan yaklaşık 16 kilometrelik ayrılmış otobüs şeridinin, yıl sonuna kadar 22 kilometreye çıkarılması hedefleniyor. Bu sayede toplu taşıma araçlarının trafiğe takılmadan, belirlenen tarifeye uygun şekilde hareket etmesi sağlanacak.
Paradigma değişimi: Otomobillerden insanlara
Yetkililerin nihai hedefi, kentsel hareketlilik anlayışını temelden dönüştürmektir.
Pedro Duarte, "İnsanların yaşamında bir paradigma değişimi gerçekleşmeli: Bireysel ulaşım destekleyici bir unsur olmalı, ana ulaşım yöntemi ise toplu taşımaya dönüşmelidir," diye vurguluyor. Duarte ayrıca, "Eğer toplu taşıma ile yolculuk yapmak şahsi araçtan daha hızlı, konforlu ve güvenilir olursa, insanlar alışkanlıklarını mutlaka değiştirecektir," ifadelerini kullanıyor.
