Primates dergisinde 18 Ağustos 2026 tarihinde yayımlanan bir araştırma, evcil hayvan beslemeye benzer davranışların kökenlerinin primat evriminin derinliklerine uzandığını gösterdi. Bilim insanları, 88 primat türü arasındaki 427 türler arası etkileşimi analiz etti ve her türün, insanların evcil hayvanlarıyla olan ilişkisine benzer şekilde, diğer hayvanlara bakım verme ile ilişkilendirilebilecek davranışlar sergilediğini keşfetti.
Özellikle çarpıcı bir örnek, Tayland'daki ayı makak sürülerinin yerel köpekleri düzenli olarak tımar etmesi ve onlarla ilgilenmesidir. Bilim insanları bu etkileşimleri defalarca gözlemledi: Makaklar köpeklere yaklaşıyor, tüylerini temizliyor ve saldırganlık göstermeden yanlarında vakit geçiriyor. Benzer vakalar, Uganda'da bir kızıl kuyruklu maymunun kuyruğunu şefkatle tarayan şempanzelerde de kaydedildi.
Primatların diğer türlere yönelik bu davranışı, evrimsel faydaya dair eski varsayımları sorgulatıyor. Batı Carolina Üniversitesi'nden psikolog Hal Herzog'un belirttiği gibi, kaynakların başka bir türün hayvanına harcanması dezavantajlı görünse de bu duruma her yerde rastlanıyor. Araştırmacılar, diğer canlılara bakım verme arzusunun, insan dahil tüm primatlar için doğuştan gelen bir özellik olabileceğini öne sürüyor.
Daha önce goril Koko ve yavru kedisi gibi vakalar bilinse de, bu yeni çalışma birçok türe ait verileri sistematik hale getiriyor. Davranışlar, basit tımarlamadan daha uzun süreli etkileşimlere kadar çeşitlilik gösteriyor ve hatta genç bireylerde bile gözlemleniyor.
Araştırma sonuçları, insanların neden evcil hayvan edindiğini ve bu davranışın evrim sürecinde nasıl ortaya çıkmış olabileceğini daha iyi anlamaya yardımcı oluyor. Bu durum, diğer türlere gösterilen özenin Homo sapiens'e özgü bir nitelik değil, primatların daha kadim bir özelliği olduğunu gösteriyor.


