W świecie, w którym każde zdjęcie na ekranie może skrywać ślady kłusownictwa, chiński projekt „Strażnik zagrożonych gatunków” proponuje nieoczekiwane narzędzie: sztuczną inteligencję zdolną w ciągu zaledwie kilku sekund rozpoznać wyroby z kości słoniowej, łusek pangolinów czy rogów antylop.
Nielegalny handel dzikimi zwierzętami przynosi przestępcom rocznie do 20 miliardów dolarów, a znaczna część obrotu przeniosła się do internetu. Na platformach e-commerce i w mediach społecznościowych zdjęcia bransolet, proszków i pamiątek mieszają się ze zwykłymi towarami, utrudniając pracę organów ścigania.
Nowe narzędzie, nagrodzone na Światowym Forum Internetowym w Wuzhen, wczytuje zdjęcie i w ciągu kilku sekund wydaje wynik z trzema poziomami pewności. Przy najwyższej ocenie system przekazuje dane specjalistom do weryfikacji i dalszych działań.
U podstaw leży połączenie platformy głębokiego uczenia Baidu PaddlePaddle i modelu Wenxin, uzupełnione danymi Międzynarodowego Funduszu Ochrony Zwierząt. Od 2020 roku projekt przeszedł trzy iteracje i obecnie rozpoznaje 34 kategorii zagrożonych gatunków, w tym żywe zwierzęta i wyroby z nich, z dokładnością około 86 procent.
Ważnym krokiem jest otwarty dostęp do modelu. Każdy badacz, organizacja ochrony przyrody lub instytucja państwowa na świecie może bezpłatnie korzystać z algorytmu i go udoskonalać, czyniąc chińskie rozwiązanie wspólnym zasobem w globalnej walce z kłusownictwem.
Do kwietnia 2026 roku system przeanalizował pół miliona zdjęć, wykrył ponad 50 tysięcy podejrzanych i przyczynił się do usunięcia ponad 18 tysięcy nielegalnych ogłoszeń. Takie liczby pokazują, jak technologia skaluje wysiłki, które wcześniej zależały od ręcznego przeglądania.
Gdy algorytmy stają się sojusznikami w ochronie bioróżnorodności, planeta zyskuje realną szansę na zachowanie gatunków, których zniknięcie nieodwracalnie zmienia całe ekosystemy.
