Midden in het dichte bos aan de oostelijke uitlopers van de Taunus, slechts enkele centimeters onder afgevallen bladeren en wortels, stuitten archeologen op zorgvuldig gestapelde stenen. Ze bleken het fundament te zijn van een klein rechthoekig heiligdom van ongeveer vijf meter lang, verborgen aan de rand van het Romeinse fort Kapersburg.
Het fort, in de tweede eeuw na Christus gebouwd aan de noordgrens van het rijk niet ver van het huidige Frankfurt, is al lang bekend bij historici. De aangrenzende burgerlijke nederzetting daarentegen — de vicus, waar de families van soldaten, handelaars en ambachtslieden woonden — bleef tot de recente opgravingen vrijwel onbestudeerd. Sinds 2024 verrichten specialisten van hessenARCHÄOLOGIE samen met de Goethe-Universiteit in Frankfurt hier stelselmatig onderzoek, en in 2026 trok een verdachte verhoging in de bodem de aandacht.
Binnen de rechthoek werd een kleinere vierkante ruimte aangetroffen met drie dikke muren van ongeveer een halve meter dik. Vermoedelijk was dit een ambulante tempel: een centrale gebedsruimte met een houten deur of poort, omgeven door overdekte gangen. Fragmenten van een wijdingsinscriptie wijzen rechtstreeks op een wijding aan de oorlogsgod Mars. Daarnaast lagen brokstukken van een standbeeld, die naar alle waarschijnlijkheid dezelfde god afbeeldden, en een vrijwel complete tors van een gevleugelde figuur met een palmtak en een lauwerkrans — de godin van de overwinning Victoria.
Bovendien zijn twee votiefstenen met inscripties gevonden, die momenteel door professor Markus Scholz worden bestudeerd. Dergelijke wijdingen waren heel gewoon voor Romeinse militairen en burgers aan de grens: mensen brachten gaven in de hoop op bescherming in een gevaarlijk gebied. De tempel diende waarschijnlijk niet alleen de militairen, maar ook de bewoners van de vicus, en verbond het dagelijks leven met goddelijke bescherming.
Interessant is dat bij de tempel ook een laatantieke fibula en fragmenten van handgevormd aardewerk zijn gevonden. Deze vondsten kunnen erop wijzen dat de plek ook na het vertrek van de Romeinse garnizoenen in de derde eeuw in gebruik bleef. Mogelijk vestigden zich hier Alemannische groepen, die de herinnering aan de vroegere bewoners in stand hielden of de oude gebouwen aan hun eigen behoeften aanpasten.
Dergelijke ontdekkingen herinneren eraan hoe dun de laag aarde is die ons van het verleden scheidt: één storm of een kleine uitgraving — en een hele laag menselijke geschiedenis komt aan het licht. Religie aan de grens van het rijk was geen abstracte doctrine, maar een praktijk die verweven was met de zorg om veiligheid, oogst en gezin. Elke votiefsteen is een spoor van iemands hoop of angst, in steen bevroren.
Zulke vondsten leren ons aandachtiger voor onze voeten te kijken: zelfs in een vertrouwd bos kunnen antwoorden schuilen op de vraag hoe mensen leefden, geloofden en bleven leven na grote veranderingen.
