Wanneer iemand gedwongen wordt om te vluchten voor oorlog en decennia in vluchtelingenkampen doorbrengt, is de verhuizing naar een nieuw land veel meer dan alleen een verandering van woonplaats. Het is de noodzaak om weer helemaal vanaf nul te beginnen. Voor veel vluchtelingen die in de VS aankomen, wordt dit traject bemoeilijkt door taalbarrières, het gebrek aan lokale aanbevelingen en de schulden van hun vliegtickets. In de stad Olympia (staat Washington) is echter de unieke sociale onderneming Relume ontstaan, die mensen helpt om niet alleen te overleven, maar ook om hun leven opnieuw op te bouwen door het maken van ecologische kaarsen.
Het overwinnen van onzichtbare barrières
Bij aankomst in de VS worden vluchtelingen vaak geconfronteerd met een harde realiteit: er wordt van hen verwacht dat ze de lening voor hun vlucht zo snel mogelijk terugbetalen. Maar hoe kun je geld verdienen als werkgevers eisen dat je vloeiend Engels spreekt, werkervaring in Amerika hebt en over lokale referenties beschikt?
Precies dit probleem wilden de oprichters van Relume — de vrienden Rand Roedell en Karima Bassalé — oplossen. Zij zagen hoeveel vluchtelingen in de Pacific Northwest wanhopig op zoek waren naar werk en onafhankelijk wilden zijn, maar wiens sollicitaties keer op keer werden afgewezen door bureaucratische hindernissen en taalbarrières.
De productie van kaarsen bleek een elegant en praktisch antwoord op dit complexe probleem. Dit ambacht kan direct op de werkvloer worden aangeleerd en vereist geen vloeiende beheersing van het Engels of een formele opleiding. Dit geeft mensen de kans om geld te verdienen, terwijl ze zich tegelijkertijd aanpassen aan hun nieuwe omgeving en de taal leren.
De verhalen achter het licht
Voor veel werknemers van Relume fungeert dit werk als een ware reddingslijn.
Maguno arriveerde in 2023 in Olympia met haar twee volwassen zonen. Hiervoor was zij de oorlog in Congo ontvlucht en had zij 30 jaar in een vluchtelingenkamp in Tanzania doorgebracht. Een van haar belangrijkste doelen was om de schuld voor haar vlucht naar de VS zo snel mogelijk af te lossen. Dankzij haar salaris bij Relume kon zij deze lening volledig afbetalen. Voor Maguno was dit niet zomaar een financiële transactie, maar een bewijs van haar herwonnen onafhankelijkheid. "Het was een eer om deze schuld af te lossen, een kans om iets terug te doen voor de kans die ik heb gekregen," vertelt ze.
Een andere medewerkster, Eyman, werd geboren in Syrië. Toen zij 10 jaar oud was, moest zij vanwege de oorlog met haar gezin naar Jordanië vluchten. In december 2024 kwam zij samen met haar man Tarek en hun twee jonge zoontjes aan in de VS, waar alledaagse taken in het begin ongelooflijk moeilijk leken. Maar het werk in de werkplaats veranderde de situatie al snel. "Op jezelf kunnen rekenen, meer contact hebben met mensen, de taal beter begrijpen en zelf geld verdienen — dit alles heeft mij weer zelfvertrouwen gegeven," deelt Eyman.
Meer dan alleen een werkplek
Relume is niet alleen een atelier, maar een volwaardige gemeenschap. Op de dagen dat de medewerkers aan de kaarsen werken, komen er vrijwilligers naar de werkplaats om Engelse les te geven. Opvallend is dat de vluchtelingen apart betaald krijgen voor de tijd die zij aan deze lessen besteden.
Daarnaast komen de gezinnen regelmatig samen voor gezamenlijke diners. Volgens Karima Bassalé verandert dit de onderneming van een tijdelijke oplossing in een echt thuis. "Het team voelt zich verantwoordelijk voor de kaarsenmakerij; er ontstaat een sterk gevoel van verbondenheid met de bredere Relume-gemeenschap," merkt zij op.
Een brug naar de toekomst
De oprichters van Relume zien hun missie breder dan alleen het bieden van tijdelijke banen. Zij willen dat hun onderneming fungeert als een solide springplank voor de verdere carrière van vluchtelingen op de Amerikaanse arbeidsmarkt.
"Ooit zouden we graag als professionele referentie voor hen willen dienen wanneer zij verder trekken en hun carrière buiten Relume opbouwen," aldus de oprichters.
Het initiatief van Relume bewijst dat de integratie en ondersteuning van kwetsbare groepen niet alleen vraagt om liefdadigheid, maar vooral om waardige kansen op werk. Door de kaarsen aan te steken in de werkplaats in Olympia, creëren vluchtelingen uit Congo, Syrië en andere landen niet alleen een product — stap voor stap bouwen ze hun leven weer op en vinden ze hun waardigheid, zelfstandigheid en een nieuw thuis terug.
Tegenwoordig verzendt Relume kaarsen vanuit Olympia naar wel 40 verschillende staten. Een dergelijke vraag bevestigt dat het hedendaagse publiek ondernemingen steunt waarbij de menselijke factor centraal staat en de bijdrage van elke medewerker wordt gewaardeerd, mits het eindproduct kwalitatief hoogwaardig en concurrerend blijft.
