Telluride, Colorado. Het weekend van 6–7 september 2026. De lucht ruikt naar dennenbomen en cinematografische magie.
Op het beroemde filmfestival van Telluride zijn bezoekers gewend aan verrassingen. Maar wat er op zondag gebeurde, viel buiten de gebruikelijke intrige. Voor aanvang van de geheime vertoning werd het publiek gevraagd hun mobiele telefoons in speciale afschermende zakjes te doen. Het gebaar was bijna symbolisch: om je onder te dompelen in het verhaal over de grootste illusie van de eenentwintigste eeuw, moest je eerst vrijwillig afstand doen van de verbinding met je eigen realiteit.
De titel van de film doemde pas op het scherm op toen de toeschouwers al hun plaatsen in de donkere zaal hadden ingenomen. ‘You Can See Everything’ (‘Je kunt alles zien’). Een bijna drie uur durend documentair epos over Elizabeth Holmes — de vrouw wier naam synoniem is geworden met de ondergang van Silicon Valley, en die vandaag een gevangenisstraf van 11 jaar uitzit voor een van de meest gewaagde fraudes uit de geschiedenis.
De architectuur van het bedrog
De film, uitgebracht onder de vleugels van studio A24 (wiens merk allang een garantie is geworden voor onberispelijke esthetische en inhoudelijke smaak), voert ons terug naar mei 2023. Op dat moment restten er nog precies 34 dagen voordat de deur van de gevangeniscel achter Holmes in het slot viel.
Daar, in een gehuurd huis in Californië, begonnen de opnames. Holmes verborg zich niet voor de camera’s — ze nodigde de filmploeg zelf uit. Haar doel werd duidelijk en Holmesiaans ambitieus verwoord: het beeld dat van haar was ontstaan weerleggen, haar eigen mythologie herschrijven, die ene ‘waarheid’ tonen die de wereld weigerde te zien.
Een vreemde bondgenootschap
Maar de centrale vraag die na de aftiteling in de lucht blijft hangen, betreft niet Holmes zelf. De vraag is wie de camera vasthoudt.
Het regisseursduo van de film is de belichaming van een cinematografische oxymoron. Nathan Fielder, het genie van het ongemakkelijke komische realisme, schepper van absurdistische meesterwerken ‘Nathan for You’ en ‘The Rehearsal’, en Lance Oppenheim, een fijnzinnig en scherpzinnig documentairemaker.
Waarom had iemand die een imperium bouwde op valse beloftes en zwarte coltruien, behoefte aan makers wier wapen de deconstructie van het absurde is en de genadeloze, bijna fysiologische waarheid? Probeerde Holmes haar tragedie in een zwarte komedie te veranderen? Of zocht ze regisseurs die de aard van het valse beter dan wie ook begrijpen, omdat ze het hun hele leven professioneel hebben nagebootst?
Nathan Fielder zelf zag er tijdens de nabespreking in Telluride uit als iemand die net uit een doolhof was gekomen. ‘Ik begrijp nog steeds niet helemaal wat ik precies heb meegemaakt in de afgelopen drie jaar dat ik aan deze film werkte’, gaf hij toe, terwijl hij een directe blik in de zaal vermeed.
Het effect van aanwezigheid
Wat Fielder en Oppenheim uiteindelijk hebben neergezet, wordt door critici en het publiek in Telluride met ingehouden adem beschreven. De film wordt ‘schokkend’, ‘verbluffend’ en ‘als niets wat eerder te zien was’ genoemd. Dit is niet zomaar een biopic of een onthullend onderzoek. Het is een intieme, bij vlagen angstaanjagende en fascinerende duik in de psychologie van iemand die tot het einde toe in haar eigen leugens geloofde — of zo goed loog dat de leugen haar enige waarheid werd.
De hype rond de film is de nauwe kring van cinefielen inmiddels ontstegen. De trailer van ‘You Can See Everything’, uitgebracht door A24, behaalde meer dan 1,6 miljoen weergaven in de eerste 24 uur. De film gaat op 16 oktober in landelijke première en is voorbestemd om de belangrijkste culturele gebeurtenis van de herfst te worden.
De paradox van het alziend oog
De ironie van de titel ‘Je kunt alles zien’ schuilt in het feit dat er na drie uur schermtijd meer vragen dan antwoorden zijn. Elizabeth Holmes wilde misschien echt dat we alles zouden zien. Maar de paradox van haar natuur is dat ze, zelfs als ze haar kaarten op tafel legt, het spel blijft spelen.
De film in Telluride eindigde, het licht in de zaal ging aan, de toeschouwers haalden hun telefoons op en keerden terug naar een wereld waarin bloed kan worden getest met één druppel, en een imperium van 9 miljard dollar kon worden opgebouwd uit één zwarte coltrui en een lage bariton. Maar de magie van film is, net als de magie van Elizabeth Holmes, dat we zelfs als we weten dat het bedrog was, onze blik nog steeds niet kunnen afwenden.
