Ở những con chuột già, tế bào gốc của cơ bất ngờ tách thành hai nhóm không đồng đều: một nhóm vẫn giữ được khả năng phục hồi mô một cách hiệu quả, nhóm còn lại gần như đánh mất khả năng đó. Sự khác biệt giữa chúng quy về nồng độ của một chất chống oxy hóa — glutathione.
Phát hiện này, được công bố trên Cell Metabolism, do nhóm nghiên cứu dưới sự lãnh đạo của Thomas Rando tại Trung tâm Y học Tái sinh UCLA thực hiện. Các nhà nghiên cứu đã chỉ ra rằng ở chuột non, quần thể tế bào gốc đồng nhất và giàu glutathione. Theo tuổi tác, xuất hiện một quần thể phụ thứ hai, nghèo chất này, vốn xử lý kém việc sửa chữa cơ bị tổn thương.
Khi các nhà khoa học nhân tạo nâng cao nồng độ glutathione trong những tế bào già «yếu», khả năng tái sinh của chúng được cải thiện rõ rệt. Thí nghiệm ngược lại — làm cạn kiệt glutathione trong các tế bào non — đã biến chúng thành già về mặt chức năng. Như vậy, quá trình chuyển hóa glutathione đóng vai trò là một trong những công tắc then chốt quyết định cách tế bào sẽ hành xử khi lão hóa.
Công trình được tài trợ bởi Quỹ Glenn, Viện Y tế Quốc gia Hoa Kỳ và Bộ Cựu chiến binh. Các kết quả thu được trên chuột; hiện chưa có dữ liệu trực tiếp về mức độ hiệu quả và an toàn của một can thiệp tương tự ở người. Nghiên cứu không nhằm đưa ra giải pháp phổ quát cho vấn đề lão hóa, mà chỉ chỉ ra một đòn bẩy phân tử cụ thể.
Hãy hình dung tế bào như một người thợ, để làm việc chính xác cần một nguồn dự trữ chất «chống gỉ» thường xuyên. Khi nguồn dự trữ cạn kiệt, người thợ vẫn tiếp tục làm việc, nhưng làm chậm hơn và với nhiều sai sót hơn. Glutathione trong trường hợp này không phải là viên thuốc thần kỳ, mà chính là nguồn lực mà sự thiếu hụt nó đưa tế bào vào chế độ kém hiệu quả hơn.
Phát hiện nhấn mạnh rằng lão hóa ở cấp độ mô là một quá trình không đồng nhất: ngay cả trong một quần thể tế bào, vẫn cùng tồn tại những «độ tuổi» khác nhau. Điều này làm phức tạp việc tìm kiếm các liệu pháp phổ quát, nhưng đồng thời mở ra khả năng tác động có mục tiêu vào những quần thể phụ cụ thể.
Cuối cùng, công trình của Rando nhắc nhở rằng tiềm năng tái sinh của cơ thể không chỉ phụ thuộc vào số lượng tế bào gốc, mà còn vào trạng thái sinh hóa bên trong của chúng.
