Aan de rand van Salford is een voormalige open kolenmijn nu bedekt met graslanden en waterrijke gebieden, waar langhoornige koeien grazen en boven hen leeuweriken en rietzangers zweven. Buurtbewoners, van wie velen vroeger de wijk nooit verlieten, kunnen nu binnen enkele minuten naar dit reservaat lopen en het gezang van vogels horen of zeldzame planten zien.
Onderzoek toont aan dat een aanzienlijk deel van de stedelingen geen toegang heeft tot parken, bossen of wateren binnen een wandeling van 15 minuten van huis. Tegelijkertijd verbetert tijd die in de natuur wordt doorgebracht, volgens waarnemingen, merkbaar het welzijn en vermindert het stress. Campagnes voor het creëren van ‘wilde’ groene zones midden in woonwijken winnen aan kracht in heel Groot-Brittannië — van Groot-Manchester tot Noord-Londen.
In het natuurreservaat Catacr, aangelegd op de plek van een industriële woestenij, heeft het Lancashire Wildlife Trust graslanden, vijvers en weiden hersteld. Hier zijn de grijze patrijs, de kievit, de graspieper en de wielewaal teruggekeerd, evenals de zeldzame verfbrem, die eerder vrijwel uit de regio was verdwenen. De ligging aan de rand van woonwijken en industrieterreinen maakt het reservaat toegankelijk voor wie nooit naar afgelegen reservaten is gereisd.
In Tottenham hebben bewoners zelf de transformatie van het Lordshipp-Recreation-Ground-park ter hand genomen. Nog in 2001 was dit een verlaten, onveilige plek met vervallen gebouwen en een minimale soortenrijkdom. Vandaag, dankzij een investering van zeven miljoen en een gezamenlijk beheer met de districtsraad, zijn hier bospercelen, graslanden, een boomgaard, zones voor het verbouwen van voedsel en een herstelde beek verschenen. Het park kreeg de status van een voor de natuurbescherming belangrijk gebied.
Dergelijke projecten tonen aan dat zelfs kleine, ‘onfraaie’ stukken grond deel kunnen uitmaken van één stedelijk ecosysteem. Wanneer de natuur letterlijk om de hoek ligt, krijgen kinderen en volwassenen de kans om dagelijks vogels, insecten en planten te observeren en zo een duurzame band met de wereld om hen heen op te bouwen. Dit is niet louter vergroening — het is het terugbrengen van levende processen in het weefsel van de stad.
De Federatie van Natuurbehoudfondsen en de coalitie van tuinbouworganisaties roepen de regering op om bomen, tuinen en parken te erkennen als volwaardige infrastructuur die langdurige financiering vereist. Zonder systemische steun dreigt de toegang tot de natuur een voorrecht te blijven van hen die zich uitstapjes buiten de stad kunnen veroorloven.
Wanneer groene ruimten met een rijke wilde natuur pal naast huis verschijnen, houden steden op louter betonnen doolhoven te zijn en beginnen ze mee te ademen met de levende planeet.
