Nhiều chủ nuôi chó mèo luôn ao ước hiểu được thú cưng đang nghĩ gì khi chúng nhìn chằm chằm vào bát thức ăn trống rỗng hay sủa váng trước cánh cửa đóng kín. Tại Trung Quốc, nguyện vọng này đã được cụ thể hóa thành một sản phẩm thương mại. Công ty khởi nghiệp Meng Xiaoyi tại Hàng Châu vừa tung ra thị trường chiếc vòng cổ siêu nhỏ mang tên PettiChat, với lời hứa hẹn chuyển đổi tiếng sủa và tiếng mèo kêu thành tin nhắn văn bản trên màn hình điện thoại. Trong đợt đặt hàng trước vào tháng 5, hơn mười nghìn người đã chi 799 nhân dân tệ (khoảng 118 USD) để sở hữu thiết bị này. Liệu công nghệ đã thực sự chạm đến ngưỡng đối thoại xuyên loài, hay đây chỉ là một món đồ chơi kỹ thuật số đắt đỏ?
Về phần cứng, thiết bị này chỉ nặng vỏn vẹn 27 gram. Chiếc vòng cổ thu lại các âm thanh của vật nuôi, đồng thời sử dụng cảm biến gia tốc tích hợp để theo dõi tư thế của chúng. Sau đó, dữ liệu được gửi lên đám mây để mô hình ngôn ngữ Qwen của Alibaba Cloud tiến hành phân tích. Đội ngũ phát triển khẳng định hệ thống đã được huấn luyện dựa trên cơ sở dữ liệu gồm 1,5 triệu bản ghi âm và có khả năng nhận diện tới 20 trạng thái cảm xúc khác nhau với độ chính xác 94,6%. Chỉ trong vòng một giây, ứng dụng sẽ đưa ra các cụm từ sẵn có như "mình muốn chơi" hoặc "mình đang sợ hãi".
Tuy nhiên, giới khoa học vẫn tỏ ra hoài nghi trước những con số ấn tượng này. Các nhà sinh vật học và chuyên gia hành vi động vật nhắc nhở rằng: phát âm chỉ chiếm một phần nhỏ trong cách giao tiếp của muôn thú. Chó và mèo thường biểu đạt qua ngữ cảnh, mùi hương, biểu cảm gương mặt và vị trí của đuôi. Cùng một âm thanh nhưng trong các tình huống khác nhau có thể mang ý nghĩa hoàn toàn trái ngược. Trong môi trường gia đình thực tế với tiếng ồn từ tivi hay máy hút bụi, độ chính xác của các thuật toán chắc chắn sẽ bị sụt giảm. Trên các diễn đàn chuyên ngành, sản phẩm mới này thậm chí còn bị mỉa mai gọi là "bài kiểm tra chỉ số thông minh dành cho con người".
Dù vậy, sự ra đời của PettiChat vẫn chỉ ra một hướng đi quan trọng trong sự phát triển của công nghệ. Việc tích hợp các mô hình ngôn ngữ lớn với cảm biến chuyển động có triển vọng cải thiện chất lượng giám sát thú y trong tương lai. Dẫu trí tuệ nhân tạo hiện chưa thể chuyển ngữ chính xác suy nghĩ của một chú chó, nó vẫn có thể ghi nhận những dấu hiệu tiềm ẩn của sự căng thẳng hay đau đớn mà mắt người không thể nhận ra. Đây là một bước tiến tới việc tạo ra các hệ thống theo dõi sức khỏe nhạy bén hơn, nơi mạng thần kinh đóng vai trò là một trợ lý tận tâm thay vì chỉ là một phiên dịch viên.
