De oceaan herbergt nog altijd haar grootste mysteries. Ondanks decennia aan onderzoek blijft maar liefst 93% van de wateren rond Trinidad en Tobago nagenoeg onverkend. Het gaat om een enorme diepzeewereld — variërend van enkele tientallen meters tot wel vier kilometer diep — waar de mens met moderne technologie nog nooit systematisch onderzoek heeft verricht.
Dit is het startpunt voor de nieuwe wetenschappelijke expeditie 'Deep Wonders of Trinidad and Tobago', een reis die niet alleen naar de diepten van de oceaan voert, maar ook naar de grenzen van onze kennis over het leven op aarde.
Een maand lang zal het onderzoeksschip R/V Falkor (too) actief zijn in een van de minst onderzochte gebieden van de Caraïbische Zee. Wetenschappers schatten dat er in dit gebied meer dan 1.600 nog onontdekte soorten kunnen leven, terwijl er tot nu toe slechts 451 diepzeesoorten officieel geregistreerd zijn.
De expeditie wordt uitgevoerd door een internationaal samenwerkingsverband van SpeSeas, het Schmidt Ocean Institute, het Institute of Marine Affairs en de University of the West Indies (campus St. Augustine). Wat deze missie extra bijzonder maakt, is dat het diepzeeonderzoek in deze regio voor het eerst wordt geleid door wetenschappers uit Trinidad en Tobago zelf, onder aanvoering van marien bioloog dr. Diva Amon.
De onderzoekers gaan plekken bestuderen die bijna buitenaards aandoen: methaanbronnen, moddervulkanen, onderzeese ravijnen, koraalriffen in de schemerzone en andere diepzee-ecosystemen waar het leven zich volgens eigen wetten ontwikkelt. Juist hier kunnen organismen voorkomen die de mensheid nog nooit eerder heeft gezien.
Moderne technologie vormt de belangrijkste ondersteuning voor de wetenschappers. De op afstand bestuurbare onderwaterrobot SuBastian kan beelden in ultrahoge resolutie streamen vanaf een diepte tot 4.500 meter. Daarnaast wordt voor het eerst in de regio het innovatieve DORIS-systeem (Deep Ocean Research and Imaging System) ingezet, dat tot 6.000 meter diep onderzoek kan doen en niet alleen beelden vastlegt, maar ook omgevingsfactoren zoals temperatuur, zoutgehalte en de watersamenstelling meet.
Het doel van de expeditie reikt echter veel verder dan alleen het vinden van nieuwe soorten. De onderzoekers willen begrijpen hoe de diepzee-ecosystemen van het Caraïbisch gebied in elkaar zitten, hoe ze onderling verbonden zijn en welke impact klimaatverandering, microplastics en andere menselijke invloeden op hen hebben.
De openheid van het project geeft het een bijzondere meerwaarde. Alle belangrijke duiken worden live gestreamd, waardoor mensen wereldwijd getuige kunnen zijn van ontdekkingen op het moment dat ze plaatsvinden. Wetenschap wordt zo een proces dat voor iedereen tastbaar wordt.
We zijn gewend te denken dat het tijdperk van de grote ontdekkingsreizen allang voorbij is. De oceaan herinnert ons er echter aan dat de grootste witte vlekken op de kaart niet in de ruimte liggen, maar vlakbij: onder het oppervlak van onze eigen planeet.
Elke nieuwe duik kan een onbekende diersoort, een uniek ecosysteem of een nieuw hoofdstuk in de geschiedenis van het leven op aarde blootleggen. En wie weet zal juist de Caraïbische diepzee de wereld de komende weken verrassen met ontdekkingen die ons beeld van de pracht en kracht van de oceaan voorgoed veranderen.
