Na szczycie góry podwodnej Sengor u wysp Republiki Zielonego Przylądka na Atlantyku naukowcy odkryli dwa nieznane wcześniej gatunki opancerzonych niesporczaków. Te maleńkie stworzenia, których rozmiar nie przekracza ułamków milimetra, zamieszkują osady na głębokości około stu metrów i podkreślają szczególną rolę gór podwodnych jako oaz życia w oceanie.
Niesporczaki, czyli niedźwiedzie wodne, słyną ze swojej zdumiewającej wytrzymałości: znoszą ekstremalne warunki, od próżni kosmicznej po ciśnienia głębinowe. W środowisku morskim wchodzą w skład mejofauny — zbiorowiska organizmów o rozmiarach do milimetra, zamieszkujących dno morskie. Nowe gatunki — Megastygarctides hekatae sp. nov. i Parastygarctus potercha sp. nov. — należą do form opancerzonych i mają rzadkie cechy: u pierwszego odkryto kolce genitalne, u drugiego — pedomorfozę, gdy osobniki dorosłe zachowują cechy juwenilne.
Badanie przeprowadził międzynarodowy zespół pod kierownictwem specjalistów z instytutu Senckenberg am Meer. Podczas ekspedycji na statku Meteor w 2009 roku pobrano próbki osadów ze szczytu góry oraz z głębokowodnego odcinka sto kilometrów na północ. Spośród 219 zbadanych osobników 212 pochodziły właśnie z płaskowyżu Sengor, gdzie wykryto łącznie 20 taksonów niesporczaków. Na kontrolnym głębokim odcinku znaleziono jedynie dwa taksony.
Góra Sengor wznosi się nad otaczającym dnem na kilka tysięcy metrów, a jej szczyt leży zaledwie 100–130 metrów od powierzchni. Osady składają się tu głównie z grubych wapiennych fragmentów koralowców, jeżowców i mięczaków — w przeciwieństwie do drobnego mułu na dużej głębokości. Taka różnorodność substratów najwyraźniej stwarza sprzyjające warunki dla życia mikroskopijnego.
Porównanie z innymi wzniesieniami podwodnymi, na przykład z ławicą Færø, gdzie wcześniej opisano do 35 gatunków niesporczaków, pokazuje, że takie struktury są często bogatsze w życie niż otaczające je równiny. Obszary głębokowodne pozostają słabo zbadane, a nowe znaleziska pozwalają przypuszczać, że rzeczywista różnorodność mejofauny w oceanie jest wciąż niedoszacowana.
Praca została opublikowana w czasopiśmie ZooKeys i obejmuje nie tylko opisy gatunków, ale także zaktualizowane klucze do oznaczania rodzajów Megastygarctides i Parastygarctus. Ułatwi to przyszłe badania i pomoże dokładniej oceniać wkład gór podwodnych w zachowanie różnorodności biologicznej oceanów.
Badanie takich mikroskopijnych mieszkańców przypomina, że nawet najbardziej niepozorne formy życia zależą od integralności ekosystemów morskich i wymagają uwagi przy planowaniu badań oceanicznych.

