Tại Hà Lan, một dự án đầy tham vọng về một tòa nhà mới đã được giới thiệu, nhằm mục đích đẩy nhanh các thay đổi xã hội tích cực và chứng minh các giải pháp hiệu quả cho các vấn đề toàn cầu. Sáng kiến có tên gọi Shift Embassy («Đại sứ quán dịch chuyển») sẽ tọa lạc bên bờ sông Maas ở Rotterdam và trở thành biểu tượng cho sự chuyển đổi từ thờ ơ với môi trường sang hành động tập thể mang tính xây dựng.
Sứ mệnh: từ tuyệt vọng đến truyền cảm hứng
Dự án được khởi xướng bởi doanh nghiệp xã hội Shift, chuyên nhân rộng các giải pháp cho những thách thức toàn cầu cấp bách. Theo người sáng lập tổ chức, Don Ritzen, mục tiêu chính của tòa nhà là tạo ra một tầm nhìn truyền cảm hứng về tương lai và thúc đẩy những thay đổi cần thiết.
«Khi hầu hết mọi người nghĩ về tương lai, họ có xu hướng tin rằng mọi thứ đang tồi tệ đi, – Ritzen lưu ý. – Để đạt được những thay đổi mang tính hệ thống, chúng ta cần những nơi mà mọi người tìm lại được cảm hứng và hy vọng, cảm thấy có sức mạnh để hành động và gặp gỡ những người cùng chí hướng».
Thay vì những bài giảng đạo đức, Shift Embassy sẽ mang đến cho du khách nghệ thuật nhập vai, những câu chuyện truyền cảm hứng và các cuộc triển lãm trưng bày những con đường phát triển thay thế, đã và đang hoạt động của nhân loại. «Chúng tôi không tin rằng mọi người cần được chỉ bảo phải làm gì. Chúng tôi tin rằng cần cho họ thấy những gì có thể, và họ có thể tham gia vào đó. Và điều đó sẽ thú vị», – người sáng lập Shift nhấn mạnh.
Kiến trúc: khái niệm «Rotterdam Rocks»
Quyền thực hiện dự án đã được trao cho công ty kiến trúc MVRDV sau khi họ giành chiến thắng trong một cuộc thi quốc tế. Khái niệm của họ có tên gọi Rotterdam Rocks («Rotterdam đá tảng») đã được ban giám khảo đánh giá cao vì đã thoát khỏi các phương thức giao tiếp truyền thống, thường ảm đạm, về sự phát triển bền vững.
Theo các hình dung, tòa nhà là một cảnh quan đá kỳ thú, phủ đầy cây xanh. Bên trong khu phức hợp sẽ có:
- không gian triển lãm quy mô lớn, dành riêng cho các thực tiễn thành công trên thế giới về bảo vệ môi trường, năng lượng, giao thông và kinh tế tuần hoàn;
- khu vực giáo dục;
- không gian cho các sự kiện cộng đồng;
- khách sạn dành cho du khách và người dân thành phố.
Ban giám khảo cuộc thi lưu ý rằng dự án kết hợp niềm vui, sự khám phá và ngạc nhiên trong một ngôn ngữ kiến trúc mới, sẽ khuyến khích mọi người suy ngẫm lại hành vi hàng ngày của họ và tìm ra những cách thức mới để cùng nhau sống bền vững.
Phòng thí nghiệm sinh thái của tương lai
Dự án sẽ không chỉ là một trung tâm giáo dục mà còn là một «phòng thí nghiệm nhân rộng» (scale-up lab) thực tế để trưng bày các đổi mới mới nhất trong xây dựng carbon thấp.
Winy Maas, một trong những người sáng lập MVRDV, nhấn mạnh rằng thiết kế của tòa nhà tích hợp một cách hữu cơ không gian con người và tự nhiên. «Chúng ta cần giảm lượng khí thải carbon và tạo ra các không gian hòa nhập cho con người, cây cối, thực vật, nước, không khí và môi trường sống của động vật. Chúng ta phải cân bằng nhu cầu về không gian xây dựng mới với việc tạo ra cảnh quan mới để bù đắp dấu chân sinh thái của chúng ta», – ông tuyên bố.
Một phần của khu «thân thiện với thiên nhiên» lớn
Shift Embassy sẽ là yếu tố quan trọng của một khu vực mới ở Rotterdam có tên là Waterkant, được định vị là «thân thiện với thiên nhiên» (nature-positive, tức là hướng tới phục hồi và cải thiện hệ sinh thái). Trong khuôn khổ phát triển khu vực này, kế hoạch bao gồm xây dựng 3750 nhà ở, trường học, không gian làm việc cộng đồng (maker spaces) và một công viên thủy triều mới.
Hiện tại, kế hoạch xây dựng đã được đưa ra lấy ý kiến công chúng, sau đó các nhà khởi xướng dự án sẽ tiến hành xin giấy phép xây dựng cần thiết.
Kết luận
Shift Embassy mong muốn trở thành không chỉ là một điểm thu hút kiến trúc mà còn là trung tâm kết nối cho những ai tin vào khả năng thay đổi tích cực. Bằng cách chứng minh rằng một tương lai bền vững không phải là không tưởng mà là một thực tế đã tồn tại ở nhiều nơi trên hành tinh, dự án mời gọi mỗi du khách ngừng làm người quan sát và trở thành một phần của giải pháp cho các vấn đề toàn cầu.
