Grönland, Danimarka'nın on yıllar boyunca İnuit kadınlara uyguladığı zorunlu doğum kontrolü programıyla ilgili olarak bir hakikat ve uzlaşma komisyonu kurulduğunu duyurdu.
Karar, 28 Ağustos 2026 tarihinde iki uzman raporunun yayımlanmasının ardından geldi. Uzmanlar, kampanyanın kadınların ve yerli halkların haklarını ihlal ettiği konusunda hemfikirdi ancak bunun soykırım olarak nitelendirilip nitelendirilemeyeceği konusunda görüş ayrılığına düştüler.
1960'li yıllardan 1990 yılına kadar dört binden fazla Grönlandlı kadın, 12 yaşından itibaren kızlar da dahil olmak üzere, çoğu zaman kendi rızaları veya ebeveynlerinin rızası olmadan rahim içi araç veya enjeksiyon aldı. Bazıları daha sonra çocuk sahibi olamadı.
Grönland Başbakanı Jens-Frederik Nielsen, önceliğin iyileşme sürecini başlatmak olduğunu vurguladı. "Bir uzlaşma komisyonu kuracağız" dedi ve Kopenhag ile işbirliği yapmaya hazır olduğunu ifade etti.
Grönland Adalet Bakanı Marianne Paviasen, hükümetin yetkililer adına soykırım olup olmadığını iddia edemeyeceğini belirtti. Bu konu tartışma konusu olmaya devam ediyor.
Danimarka parlamentosu, mağdurlara tazminat ödenmesini zaten onayladı - her kadına 300 bin kron. Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen daha önce resmi olarak özür dilemiş ve komisyon üzerinde birlikte çalışma fikrini desteklemişti.
Uzmanlar iki ayrı rapor sundu: birinde soykırım olmadığı iddia edilirken, diğerinde olası belirtilerin varlığı veya Danimarka'nın riski önlemediği belirtiliyor. Dört üyeden oluşan komisyon, 2024 yılı Ağustos ayından bu yana çalışıyor.
Bu komisyon, Grönland ile Danimarka arasındaki ilişkileri uzun vadede nasıl etkileyecek?
Doğum kontrolü programı, Danimarka'nın Grönland'da sağlık hizmetlerinden sorumlu olduğu dönemde uygulandı. Birçok mağdur on yıllar boyunca sessiz kaldı ve ancak son yıllarda yaşadıklarını kamuoyuyla paylaşmaya başladı.
Nielsen'e göre yeni komisyon, suçlu aramak yerine gerçek anlamda uzlaşma ve toplumun geleceği için gerçeği ortaya çıkarmalı.
