Een vloot van telescopen over de hele wereld heeft de vroegste momenten van een supernova-explosie met ongekende details vastgelegd. De gebeurtenis is daarmee een van de meest zorgvuldig waargenomen in de geschiedenis van de astronomie.
De röntgenuitbarsting werd in maart 2026 voor het eerst waargenomen door de Chinese ruimtetelescoop Einstein Probe. Binnen een uur sloten grondobservatoria zich aan en bevestigden dat het een supernova-explosie betrof, de krachtige ineenstorting van een massieve ster.
De ster, met een massa van ongeveer 20 keer die van onze zon, bevond zich in een sterrenstelsel op zo'n 500 miljoen lichtjaar afstand van de aarde. De waarnemingen bestreken het moment vóór de explosie, de uitbarsting zelf en de daaropvolgende heldere nagloed.
Een cruciale rol werd gespeeld door het Vera C. Rubin Observatorium, dat net was begonnen met zijn tienjarige survey van de hemel. De verzamelde gegevens werden aangevuld met beelden van de Dark Energy Camera en andere instrumenten.
Wetenschappers hebben de resultaten in twee artikelen gepubliceerd. Deze waarnemingen bieden een zeldzame kans om de allereerste stadia van de explosie te bestuderen, die doorgaans aan de aandacht ontsnappen.
Hoe zullen zulke gedetailleerde gegevens de modellen voor de evolutie van sterren beïnvloeden? Een team van internationale onderzoekers zet de analyse voort om de mechanismen achter dergelijke catastrofes beter te begrijpen.
De gebeurtenis onderstreept de waarde van internationale samenwerking in de astronomie. De snelle reactie van een veelvoud aan instrumenten maakte het mogelijk om binnen enkele uren een unieke dataset te verzamelen.
