22 czerwca 2026 roku tokijskie laboratorium Sakana AI udostępniło publicznie model Fugu oraz jego rozbudowaną wersję Fugu Ultra. Nie mamy tu do czynienia z kolejnym typowym dużym modelem językowym, lecz z orkiestratorem – wyspecjalizowaną jednostką, która przyjmuje zapytania przez jeden interfejs kompatybilny z OpenAI, a następnie samodzielnie decyduje, czy wykonać zadanie solo, czy zaangażować zespół zewnętrznych modeli klasy frontier (takich jak GPT-5.5, Claude czy Gemini, a nawet wywołać rekurencyjnie samą siebie). Cały proces przydzielania ról, weryfikacji etapów pośrednich i generowania końcowej odpowiedzi zachodzi wewnątrz systemu, bez konieczności ingerencji w kod po stronie użytkownika.
Koncepcja ta nie narodziła się bez powodu. Pierwsza połowa 2026 roku obnażyła ryzyko uzależnienia od jednego dostawcy, gdy 12 czerwca firma Anthropic, realizując amerykańskie wytyczne eksportowe, odcięła publiczny dostęp do swoich najpotężniejszych modeli – Claude Fable 5 oraz Mythos. Dla przedsiębiorstw i instytucji państwowych, które zintegrowały zewnętrzne API z infrastrukturą krytyczną, tak nagła decyzja przestała być jedynie teoretycznym zagrożeniem. Podejście Sakana AI jest skrajnie pragmatyczne: zamiast ścigać się na liczbę parametrów, firma stawia na umiejętność budowania optymalnych zespołów z dostępnych zasobów i omijania brakujących elementów. Dzięki wymienności modeli w puli, system po prostu przekierowuje zapytania, ignorując niedostępne w danej chwili Fable czy Mythos.
Rozwiązanie opiera się na dwóch publikacjach zaprezentowanych podczas konferencji ICLR 2026. Projekt TRINITY opisuje zaawansowanego koordynatora, który przydziela role Myśliciela, Wykonawcy oraz Weryfikatora, tworząc wieloetapowe schematy interakcji (arXiv:2512.04695). Z kolei Conductor to model wytrenowany metodą uczenia ze wzmocnieniem do generowania planów współpracy w języku naturalnym (arXiv:2512.04388). Zamiast polegać na sztywno zaprogramowanych procesach, Fugu przyswaja same wzorce kooperacji, co zapewnia mu elastyczność i możliwość błyskawicznego wdrażania nowych modeli pojawiających się na rynku.
System dostępny jest w dwóch wariantach. Standardowy Fugu oferuje optymalny balans między jakością a opóźnieniami, stanowiąc niezawodne narzędzie do pisania kodu, przeprowadzania przeglądów czy obsługi chatbotów, również w ramach środowiska Codex; pozwala on także na wykluczanie konkretnych modeli lub dostawców w celu spełnienia wymogów prywatności i zgodności. Fugu Ultra zaprojektowano natomiast z myślą o złożonych, wieloetapowych zadaniach, przy których monolityczne modele tracą kontekst i powielają błędy, takich jak odtwarzanie prac naukowych, zaawansowana analiza kodu, cyberbezpieczeństwo czy kwerendy patentowe i literackie.
Jeśli chodzi o liczby, Sakana porównuje Fugu z modelami, którymi ten zarządza, wykazując, że w większości testów orkiestrator osiąga lepsze wyniki niż każdy z uczestników z osobna. Fugu Ultra dominuje w kluczowych benchmarkach programistycznych oraz testach naukowych, a według zapewnień laboratorium dorównuje możliwościom Fable 5 i Mythos Preview – mimo że oba te modele są obecnie niedostępne w puli ze względu na brak publicznego dostępu. Należy jednak zaznaczyć, że wyniki konkurencji pochodzą bezpośrednio z raportów ich twórców, więc należy je traktować jako dane deklaratywne, a nie niezależnie zweryfikowane.
Strategiczne korzyści płynące z tego rozwiązania koncentrują się wokół trzech aspektów. Po pierwsze, redukowane jest uzależnienie od jednego dostawcy, gdyż modele różnych producentów można dowolnie łączyć, kierując się ceną, szybkością lub wymogami prawnymi. Po drugie, system posiada wbudowaną nadmiarowość, pozwalającą na omijanie awarii lub nowych restrykcji wprowadzanych przez poszczególnych deweloperów. Po trzecie, model rozliczeniowy jest bardziej przejrzysty niż w klasycznych systemach wieloagentowych – przy zaangażowaniu kilku agentów koszty nie sumują się, lecz są naliczane według stawki najdroższego modelu wykorzystanego w całym procesie.
Dostęp do usługi odbywa się poprzez ujednolicone API. Przygotowano trzy poziomy subskrypcji: Standard za 20 dolarów miesięcznie, Pro za 100 dolarów (z dziesięciokrotnie większym limitem) oraz Max za 200 dolarów (z limitem dwudziestokrotnym), przy czym do końca lipca drugi miesiąc korzystania jest bezpłatny. W przypadku dużego obciążenia dostępny jest model płatności za faktyczne zużycie: Fugu Ultra kosztuje 5 dolarów za milion tokenów wejściowych i 30 dolarów za wyjściowe, przy czym stawki rosną przy kontekstach przekraczających 272 tysiące tokenów. Raport techniczny został udostępniony w serwisie GitHub, natomiast produkt i konsola znajdują się pod adresami sakana.ai/fugu oraz console.sakana.ai. Ważne zastrzeżenie: na starcie usługa nie jest dostępna w UE i EOG, co Sakana tłumaczy trwającymi pracami nad pełną zgodnością z RODO.
