In een wereld waarin de nauwkeurigheid van kwantumchemische berekeningen de toekomst van katalysatoren en biologische processen bepaalt, heeft een team van IBM, RIKEN en NVIDIA een opmerkelijke stap voorwaarts gezet. Met behulp van een 72-qubitkwantumprocessor en een krachtige supercomputer hebben onderzoekers de nauwkeurigheid van de energieberekeningen van de ijzer-zwavelcluster Fe4S4 aanzienlijk verbeterd.
Het onderzoeksobject is het modelcomplex [Fe4S4(SCH3)4]²⁻, een kernelement van ferredoxines en nitrogenase. Deze clusters zijn betrokken bij elektronenoverdracht in levende organismen, en hun elektronische toestanden zijn uiterst complex door de sterke correlatie van talrijke elektronen. De actieve ruimte omvatte 54 elektronen en 36 orbitalen, wat de berekeningen tot een serieuze uitdaging maakt voor klassieke methoden.
De wetenschappers pasten een hybride methode toe: Sample-Based Quantum Diagonalization (SQD). De kwantumprocessor ibm_kingston verzamelde monsters van elektronenconfiguraties, terwijl de supercomputer ROQUO met NVIDIA-GPU's de daaropvolgende verwerking en diagonalisatie uitvoerde. De belangrijkste vernieuwing is het gebruik van een gebroken spinafwijking als begintoestand (BS-UHF), waardoor de magnetische interacties tussen de ijzeratomen meteen konden worden meegenomen.
Het resultaat is indrukwekkend: de beste directe energie lag slechts 4,3 millihartree boven de waarde die met de DMRG-methode met een bonddimension van 4000 werd verkregen. Dat is ongeveer 79 keer dichter bij de referentie dan in eerdere experimenten. Extrapolatie naar een oneindige ruimte leverde een waarde op die vrijwel overeenkomt met DMRG, binnen de foutmarge.
De prestatie toont aan hoe belangrijk een kwalitatief goed startpunt is voor hybride kwantum-klassieke algoritmen. Zelfs bij een beperkt aantal qubits maken de juiste keuze van de begintoestand en een krachtige klassieke nabewerking het mogelijk om chemische nauwkeurigheid in complexe systemen te benaderen.
Het werk effent de weg naar nauwkeurigere modellering van enzymen en nieuwe materialen. De volgende stappen zijn het overdragen van de methodiek naar berekeningen van reactie-energieën en redoxpotentialen, waar nauwkeurigheid bijzonder kritisch is voor praktische toepassingen.
